صفحه اصلی  |  راهنمای سایت  |  امور کاربران  |  پرسش و پاسخ  |  ارتباط با مؤسسه
مؤسسه در استانها
  

دفتر مرکزی:
تهران، خیابان احمد قصیر (بخارست)، نبش کوچه دهم، پ 17، برج ایراتل،
کدپستی: 1514743111
تلفن: 88555555 (100خط)
تهران: 1881


شعبه مشهد مقدس:
مشهد مقدس، بلوار جانباز،
کوچه جانباز2،
نبش میلاد شمالی14 پلاک3
کدپستی: 9197864561
تلفن: 05117650450 (33خط)


شعبه قم:
قم، بلواربسیج،
بین کوچه های 23 و 25
کدپستی: 3715964996
تلفن: 02517730403
02517738211


شعبه آران و بیدگل:
آران و بیدگل،
بلوار امام خمینی،
کوچه رزاق زاده
کدپستی: 8741718651
تلفن: 88-03622729182


شعبه تنکابن:
تنکابن، خیابان جمهوری،
کوچه قائم، پلاک29
کدپستی: 67614-46817
تلفن: 01924235743
فکس: 01924238184


شعبه کرمان:
کرمان، چهارراه کاظمی،
روبروی بیمه ایران،
بالای کتابفروشی شکوری
کدپستی: 7613859387
تلفن: 03412226550


شعبه بیرجند:
بیرجند، خیابان معلم،
معلم 13، پلاک2
کدپستی: 9717864561
تلفن: 16-05612210012



شعبه زاهدان:
زاهدان، میدان امام علی (ع)،
میدان فلسطین،
جنب یخچال سازی
کدپستی: 9816697757
تلفن: 05412412117



شعبه ایلام:
ایلام، میدان شهید کشوری،
بلوارشهید بهشتی،
روبروی صدا و سیمای مرکز ایلام
تلفن: 08412240212


 

  
 
فرزند پروری

فرزند پروری


فرآیند پرورش فرزند با آگاهی به تمامی ابعاد سلامت ، رشد جسمی ، شخصیتی ، ذهنی ، هیجانی ، عاطفی ، اجتماعی از نوزادی تا بزرگسالی والدین زمانی تربیت و پرورش خوبی خواهند داشت که قبل از ازدواج بینش و آگاهی های لازم را نسبت به این امر مقدس داشته باشند . گاهی افرادی را می بینیم که به علت بالارفتن سنشان تصمیم به ازدواج و سریعاً والد شدن می گیرند ، افرادی به دلیل ادامه نسل و گاهی بر اثر فشار والدین که می گویند : بالاخره هر کسی باید ازدواج کند و بچه دار شود ، این بالاخره ازدواج کردن و بچه دار شدن ! علم و آگاهی می خواهد و نکته دیگر اینکه والدین نباید بر اساس تجربیات برگرفته از دوران کودکی خود سبک خاص و اشتباهی را در شیوه فرزند پروری بکار گیرند .


خصوصیات خانواده های موفق در فرزند پروری
1- والدین موفق ، چگونگی روابط بین خودشان در اولویت است ، درست است که توجه و صرف انرژی بسیار برای فرزندان امری لازم است ولی برای بقا و دوام خانواده روابط بین همسران باید در اولویت باشد تا با انرژی و آرامش بیشتری بتوانند وقت خود را صرف فرزندان کنند .


2- حمایت والدین از یکدیگر و نشان دادن اینکه فرزند پروری امریست در جهت بهبود خانواده و آرامش خاطر خودشان از آینده و احساس رضایت از زندگی و همچنین رضایت متقابل تمام افراد خانواده از یکدیگر .


3- والدین موفق ، فرزند پروری را کاری گروهی می دانند و در اعمال تربیت ، رفتار و واکنش ها ، در ارتباط با فرزندان هماهنگ هستند ، نه اینکه پرورش فرزندان به عهده یک نفر باشد و دیگری نظاره گر ، زیرا امری است زمان گیر و صرف انرژی زیادی می خواهد تا بتوان فرزند پروری خوبی داشت . والدین باید بتوانند در نظام تربیتی خود هماهنگی کاملی داشته باشند و در مقابل هر رفتار کودک ، واکنشی در یک راستا از خود بروز دهند تا اینکه کودک رفتاری متعارض از والدین خود نبیند . زیرا کودکان بد بودن و یا خوب بودن هر رفتاری را با درجات و میزان مختلف واکنشهای بزرگسالان در ذهن خود ثبت می کنند و اینگونه ابعاد رفتاریشان شکل می گیرد و متوجه می شوند چه کاری به چه میزانی خوب است و چه کاری به چه میزانی بد است و چه کاری می تواند چه نوع پاداشی و چه نوع عواقب و محرومیتهایی در بر داشته باشد . حال اگر رفتار والدین با هم همسو نباشد ، کودک دچار نوعی دوگانگی شده و اغلب سعی می کند غریزی عمل کند و این نوع رفتار در شخصیت او شکل می گیرد .


4- از دیگر خصوصیات والدین موفق در این امر مهم ، اعتباریست که نزد فرزند دارند . فرزندانی که پدر و مادری با این خصیصه دارند تربیت پذیر بوده و والدین خود را مرجع اصلی الگو برداری خود می دانند .

والدین در ارتباط با مسایل تربیتی ، برنامه ریزی ، توافق و مشارکت دارند و نسبت به رشد کودک این برنامه ریزیها را تغییر و ارتقاء می بخشند . در غیر این صورت کودکان از اختلاف و تفاوت و نا هماهنگی والدین استفاده کرده و آنها را بازی می دهند ، برابر هر واکنشی در مقابل رفتار خود به والد دیگر پناه برده و بالعکس . با این شرایط کودک تکلیف روشنی از نتایج رفتار خود ندارد زیرا که تفاوت و اختلاف در رفتار والدین خود را بارها مشاهده کرده است و اعتبار والدین نزد کودک از بین می رود . در این مواقع می بینیم کودک افراد دیگری چون دایی ، خاله و یا دوست همسال خود را جهت الگو برداری معتبری انتخاب می کند و دیگر این والدین نیستند که کودک را تربیت می کنند ، در واقع محیط که نسبتاً غیر قابل کنترل است این کار را انجام می دهد .

5- والدینی که محبت و آرامش و امنیت را بین خودشان به بهترین وجه برقرار نموده ، بستری مناسب برای رشد و تربیت کودک خود ایجاد می کنند چرا که بحث و جدل های خصمانه والدین و خصومت هایی که بین آنها رخ می دهد و چه بسا درگیری های فیزیکی ، باعث ایجاد جوی نا آرام و نا امن شده و در کودک خلق و خوی بی ثبات ، تکانه ای و نیز اضطرابی قابل توجه ایجاد کرده و موجب اختلال در تربیت او می گردد .


فنون و مهارتهای فرزند پروری
- ایجاد توانایی و هدایت رفتار
وقتی انجام کاری را توسط کودک خود صلاح می دانید و یا در راستای پرورش و تربیت او می دانید ، رفتار او را با جمله ای پیشنهادی و اظهار نظر مثبت هدایت کنید : « تو از پس این کار بر می آیی » ، « تو می توانی این کار را به خوبی انجام دهی » ،     « من به تو در انجام این کار کمک خواهم کرد »
گاهی کودک نمی خواهد کاری را انجام دهد ، ترسی در دل دارد ، استرس داشته و یا ابهامی ، در نتیجه آن می بیند و یا در اثر بی حوصلگی و یا ضعیف و ناتوان فرض کردن خود ، ترجیح می دهد وارد عمل نشود . در این مواقع با ادای جملاتی مشابه جملات فوق می توانید رفتار او را هدایت و در او ایجاد توانایی کنید . سعی بر این باشد تا از جملات به طور محکم و با اطمینان ، دوستانه و با احترام استفاده شود ، در صورتی که نتیجه نگرفتید می توانید از تشویق و پاداشی استفاده کنید . بهتر است تشویق و جایزه به موقع و بعداز انجام امور محوله باشد تا جنبه رشوه پیدا نکرده و انجام کار مشروط به آن نباشد . با جایزه های مکرر و بیش از اندازه فقط او را شرطی سازی می کنید و او قبل از انجام هر کاری از شما تشویق و جایزه طلب می کند ، پس در ارائه تشویق و جایزه افراط نکنید .


- ایجاد کنترل در رفتار و سنجش محیط ، شرایط و موقعیت ( توان مهارگری )
توان مهار یک رفتار و تعدیل آن در یک موقعیت و شرایط خاص و به تأخیر انداختن ارضای حاصل از انجام یک کار . به عبارتی دیگر انجام رفتارهای مردم پسندانه و کنترل تکانه ها و فرآیند های درونی به صورت اطاعت از بزرگسال و درونی سازی ارزشهای دیگران و وجدان اخلاقی . مثال : کودک می تواند در خانه شما که در طبقه اول است ، حسابی شیطنت کند و بدود ، حتی با او همپا و همبازی می شوید و در اوج شادی با او صحبت کنید که فرضاً در خانه فلانی که طبقه دوم است اگر مهمان بودیم نباید این کار را انجام دهی و باعث ناراحتی و آزار دیگران شوی .


- توجه به رفتارهای کودک
به جای اینکه در چرخه توجه به رفتارهای نا مناسب و دارای بار منفی کودک مرتباً توجه شود ، بهتر است به کارها و رفتارهای خوب و مثبت او نیز بیشتر توجه کرد ، تا اینکه رفتارهای منفی او بی اهمیت و رفتارهای خوب در نظرش مهم تر و با اهمیت تر جلوه کند . کودک باید از توجه شما آگاه شود و اگر اینطور عمل نکنید ، مطمئن باشید با انجام کارها و رفتار نادرست و گاه عصبانی و کلافه کردن شما توجه تان را جلب خواهد نمود و این باعث یادگیری رفتارهای غلط در کودک شما خواهد شد .


- توجه به احساسات

هنگامیکه کودک شما شاد ، غمگین ، درحال ترس و یا هیجانات دیگر است باید کاملاً به او توجه نشان دهید و ارتباط برقرار کنید ، وارد ذهن او شوید و با دقت به حرفهایش گوش کنید . باید به این مسئله دقت کنید که کودک شما یک بزرگسال نیست و مهارتهای کلامی در سطح بالایی ندارد . پس میان حرفهای او دنبال سر نخی باشید تا دلیل نوع هیجان آن لحظه کودک را دریابید. مثال : کودک در هنگام رفتن به مهد یا مدرسه گریه کنان می گوید : نمی خواهم بروم ، حوصله ندارم ، دوست ندارم بروم ، خوابم می آید . به جای مشاجره با او در آغوشش گرفته ، اشکهایش را پاک کنید ، سبب قوت قلب او باشید ، او را نوازش کرده و به جای سوال پرسیدن بگویید : تو واقعاً ناراحت یا عصبانی هستی و یا ترسیدی و حتماً مسئله ای باعث شده که نمی خواهی بروی. کودک : نمی دانم . والد : حتماً مسئله مهمی است ، بگو تا کمکت کنم .

 
انواع پاداشها
- جایزه : شامل اشیاء یا چیزهایی است که کودک به آن علاقه خاصی نشان می دهد مانند اسباب بازی یا خوراکی و ... در صورتی که می خواهید رفتاری را در او تقویت کنید فوراً بعداز انجام آن توسط کودک می توانید به او جایزه بدهید .
نکته : در حین دادن جایزه و یا قبل از آن شرحی از رفتار مثبتش داده تا کاملاً متوجه دلیل جایزه بشود . و نیز بهتر است با تشویق کلامی همراه بوده تا ذهن کودک فقط متوجه جایزه بطور صرف نباشد و دیگر اینکه جوایز اگر با برنامه ریزی روزانه و راس ساعت و هر بار انجام گردد جنبه شرطی پیدا خواهد کرد که تربیت کودک را دچار اختلال خواهد نمود .

 
- تشویق کلامی : عمل انجام شده از طرف کودک به صورت کامل یکبار برای او شرح داده می شود زیرا این کار به خودی خود نوعی تشویق کلامی است ، پس با تشکر و قدردانی با زبان کودکانه خودش و نیز با هیجانی خاص ، تشویق کلامی را به پایان می رسانید .

 
- تشویق فعالیتی : داشتن فعالیتی مشترک با آنچه کودک به آن علاقه مند است ، در قبال ارائه و نمود رفتارهای خوب و مناسب او . در ابتدای امر دقت داشته باشید کودک درون خود را بیدار کنید تا تشویق شما برای کودک ارتباطی رسمی تلقی نشده و در عین حال توقع یک هم سن و سال و همبازی کودک را از شما نداشته باشد . مثال : چه کار خوبی انجام دادی که اتاق خودت را مرتب کردی و یا در قبل از وعده های غذایی مرتباً بستنی نخوردی و یا « رفتار خوبی داشتی » حالا بیا با هم یک بادبادک زیبا بسازیم و به پارک مورد علاقه ات برویم تا آنرا به هوا بفرستیم و ...

 
- تشویق فیزیکی : نوازش ، آغوش گرفتن و فشردن ، بوسیدن ، آرنج های کودک را محکم گرفتن و به طرز صمیمانه ای به او نگاه کردن ، به طور خاصی دست او را گرفتن ، چشمک زدن ، دقت داشته باشید این موارد فقط و فقط جهت تشویق به کار نبرید ، گاهی برای نشان دادن محبت خود به کودک نیز می توانید این رفتارها را داشته باشید
.


منابع :
- سایت سازمان بهزیستی
- روش های نوین فرزند پروری ( سازمان بهزیستی کشور )



تاریخ درج مطلب :  26/09/93  

 
دفتر مرکزی : تهران ، خیابان بخارست ، نبش کوچه دهم ، برج ایراتل ، کدپستی 1514743111 ، تلفن : 88555554 ، (18 خط ) ، 1881
کلیه حقوق این سایت متعلق به www.KHEIRIE-ImamReza.ir می باشد. 1387©